Κριτήρια ΓΕΛ
«Οικογένεια: Το Θεμέλιο Αξιών και Ισορροπίας στη Σύγχρονη Ζωή» Κριτήριο Αξιολόγησης με Απαντήσεις
Μάι
«Οικογένεια:
Το Θεμέλιο Αξιών και Ισορροπίας στη Σύγχρονη Ζωή»
Επιμέλεια: Ειρήνη Ζαννάκη
Κείμενο 1
Η σύγχρονη μητέρα επιθυμεί να διαπαιδαγωγήσει τα παιδιά της, εφαρμόζοντας μοντέλα που συμβαδίζουν με τις απαιτήσεις της σύγχρονης ζωής. Δεν κατορθώνει, όμως, πάντα να ξεφεύγει από παλαιότερα στερεότυπα και κυρίως από τον τρόπο που μεγάλωσε η ίδια στην οικογένεια των δικών της γονιών. Από τη μία επιθυμεί την ενεργή συμμετοχή του άνδρα στην ανατροφή των παιδιών, ενώ από την άλλη οριοθετεί αυτή την «ανάμειξη». Διεθνείς έρευνες δείχνουν ότι στις περισσότερες χώρες του κόσμου οι πατέρες «χρεώνονται» κυρίως το παιχνίδι και τις εξωσχολικές δραστηριότητες των παιδιών, ενώ οι μητέρες τη διατροφή, την καθαριότητα, το διάβασμα και γενικά τη ρουτίνα – αυτό ισχύει για το 60 έως 85% των ζευγαριών διεθνώς. Η Ελληνίδα μητέρα χαρακτηρίζεται συνήθως ως υπερπροστατευτική και αγχώδης, είτε εργάζεται είτε όχι.
Πολλές Ελληνίδες έχουν την τάση να προσκολλώνται στα παιδιά τους και να ζουν μέσα από το μεγάλωμά τους, ακόμα και όταν εργάζονται. Μάλιστα, προκειμένου να ανταποκριθούν στις ανάγκες της ανατροφής των παιδιών, αρκούνται σε υποαπασχόληση ή σε εργασίες με μειωμένες απαιτήσεις. Βέβαια, υπάρχουν και κάποιες μητέρες με έντονη επαγγελματική δραστηριότητα, οι οποίες απουσιάζουν αρκετές ώρες από το σπίτι. Αναγκάζονται, λοιπόν, να παραχωρούν περισσότερες ευθύνες στη γιαγιά ή σε επαγγελματίες μπέιμπι σίτερ. Σε αυτές τις περιπτώσεις, κατακλύζονται από ενοχές που συχνά ενισχύονται και από το περιβάλλον, ενώ δεν είναι σπάνιο να αισθάνονται ανεπαρκείς στον μητρικό τους ρόλο, χωρίς αυτό να ισχύει πραγματικά. H εποχή μας, όμως, δεν επιτρέπει την ύπαρξη «υπερμητέρων».
Ανεξάρτητα των δυσκολιών που συναντά, βασικό καθήκον της μητέρας, από τη στιγμή της γέννησης, είναι να εδραιώσει στο παιδί το αίσθημα της εμπιστοσύνης. Eκτός από την αδιαμφισβήτητη αγάπη που θα του προσφέρει, απαιτείται να έχει σταθερές απόψεις, θέσεις αλλά και αντιδράσεις σε ό,τι αφορά τη διαπαιδαγώγησή του. Έτσι, θα το βοηθήσει ουσιαστικά στην ανάπτυξη της προσωπικότητάς του και στη διασφάλιση της ψυχικής του υγείας. Από την άλλη, είναι σημαντικό η μητέρα να καταλαβαίνει ποιες είναι οι δικές της ανάγκες και ποια τα προσωπικά ενδιαφέροντά της, τόσο για να μην εγκαταλείψει τον εαυτό της, όσο και για να αντιλαμβάνεται πότε αυτά τα στοιχεία συγκρούονται με τα αντίστοιχα των παιδιών. Τα ψυχικά ισορροπημένα παιδιά προϋποθέτουν ευτυχισμένους και ψυχικά υγιείς γονείς.
Από την Αλεξάνδρα Καππάτου Ψυχολόγο – Παιδοψυχολόγο – Συγγραφέα
Κείμενο 2
Η κοινωνική συνοχή προϋποθέτει εμπιστοσύνη, αλληλεγγύη και κοινές αξίες. Αυτές οι αξίες δεν είναι προϊόντα νομοθεσίας ούτε διδάσκονται αποκλειστικά μέσω της παιδείας· καλλιεργούνται πρωτίστως μέσα στην οικογένεια. Εκεί το παιδί μαθαίνει ότι η αγάπη συνδέεται με τη φροντίδα, ότι η ελευθερία συνοδεύεται από ευθύνη, ότι η διαφορετικότητα μπορεί να συνυπάρχει με την ενότητα. Η οικογένεια λειτουργεί ως το πρώτο σχολείο κοινωνικής συμπεριφοράς, όπου ο άνθρωπος μαθαίνει να υπερβαίνει τον εγωκεντρισμό και να αντιλαμβάνεται τη σημασία του «εμείς». Όταν αυτό το θεμέλιο είναι υγιές, μεταφέρεται και σε ευρύτερες κοινωνικές δομές· όταν όμως διαταράσσεται, η κοινωνία βιώνει κρίση αξιών, ατομικισμό και διάρρηξη των κοινωνικών δεσμών.
Η ψυχική υγεία του ανθρώπου συνδέεται άρρηκτα με την ποιότητα των οικογενειακών του εμπειριών. Το συναισθηματικό κλίμα στο οποίο αναπτύσσεται το παιδί επηρεάζει τη μετέπειτα ικανότητά του να εμπιστεύεται, να αγαπά, να διαχειρίζεται συγκρούσεις και να δημιουργεί υγιείς σχέσεις. Μια οικογένεια που λειτουργεί με σεβασμό, σταθερότητα και διάλογο ενισχύει την ανθεκτικότητα και την αυτοεκτίμηση. Αντίθετα, μια οικογένεια συγκρουσιακή, βίαιη ή συναισθηματικά αδιάφορη παράγει ανασφάλεια, ψυχικά τραύματα και πρότυπα δυσλειτουργικής συμπεριφοράς. Δεν είναι τυχαίο ότι οι περισσότερες έρευνες για την ψυχική υγεία και την κοινωνική συμπεριφορά αναδεικνύουν τον οικογενειακό παράγοντα ως καθοριστικό για την πρόληψη ψυχικών διαταραχών και αντικοινωνικών τάσεων.
Η κρίση των αξιών που χαρακτηρίζει τις μετανεωτερικές κοινωνίες έχει επιδράσει βαθιά και στον οικογενειακό θεσμό. Η υπεροχή του ατομικισμού, η εμπορευματοποίηση των σχέσεων και η αποδυνάμωση των δεσμών αλληλεγγύης έχουν οδηγήσει σε φαινόμενα εσωτερικής αποξένωσης. Το άτομο αναζητά την αυτοπραγμάτωσή του εκτός κοινοτήτων, με αποτέλεσμα να υπονομεύεται η έννοια του «ανήκειν». Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, η οικογένεια μπορεί να λειτουργήσει ως αντίβαρο στην κοινωνική ρευστότητα: ως χώρος επανανοηματοδότησης των αξιών, ανασύστασης του δεσμού και καλλιέργειας συναισθηματικής ασφάλειας. Δεν υπάρχει ψυχική ανθεκτικότητα χωρίς αξιακή σταθερότητα, ούτε κοινωνική συνοχή χωρίς συναισθηματική καλλιέργεια.
Η ενίσχυση της οικογένειας δεν σημαίνει επιστροφή σε παρωχημένα πρότυπα, αλλά επένδυση στην παιδεία, στην ψυχική υποστήριξη των γονέων, στη συμφιλίωση επαγγελματικής και οικογενειακής ζωής, στην κοινωνική πολιτική που αναγνωρίζει ότι η υγεία της οικογένειας καθορίζει την υγεία της κοινωνίας. Οι γονείς χρειάζονται καθοδήγηση, στήριξη και θεσμικά εργαλεία, όχι μόνο για να επιβιώσουν οικονομικά, αλλά και για να προσφέρουν στα παιδιά τους ένα περιβάλλον αγάπης και σταθερότητας. Η ψυχική υγεία, η κοινωνική συνοχή και οι αξίες δεν οικοδομούνται μέσα σε κενό· απαιτούν πολιτισμική και θεσμική φροντίδα.
Κείμενο της Αλεξίας Χαρακίδα, αντλημένο από το διαδίκτυο
Κείμενο 3
Το ποίημα που ακολουθεί είναι του Γιάννη Ρίτσου από τη συλλογή Υδρία (1957-1958)
«Αναφυλλητό. XXXVIII», (απόσπασμα)
[…]Τα παιδιά θέλουν παπούτσια
τα παιδιά θέλουν ψωμί
θέλουνε και φάρμακα,
δούλεψε κ’ εσύ.
Γέλα, κλαίγε κι όλο λέγε,
το παιδί: ζωή.
Τίποτ’ άλλο. Ζωή.
Ζύμωνε στη σκάφη,
πρώτο σου ζυμάρι,
πρώτο σου ψωμί
πρώτο σου σταυρόψωμο
μια ψωμένια κούκλα
για το παιδί.
Ζύμωνε τη λάσπη,
πρώτη σου μυστριά
πρώτο πηλοφόρι
ένα καλυβάκι
μια μικρούλα αυλή
για το παιδί.
Ζύμωνε το χώμα
με το δάκρυ-δάκρυ
ζύμωνε τη λάσπη
φτιάξε ένα χωμάτινο πουλί
να πετάει τη νύχτα
και να κελαϊδεί
για το παιδί.
Τούτη είναι η ζωή μας
τούτο το μεγάλο —
τίποτ’ άλλο.
Γέλα, κλάψε, πες
ό,τι θες.
Το παιδί: ζωή.
Τίποτ’ άλλο!
Εναλλακτικά:
Κείμενο 3
Εισαγωγικό σημείωμα: Το απόσπασμα προέρχεται από το βιβλίο της Annie Ernaux «Μια γυναίκα». Η συγγραφέας προσπαθεί να ανακαλύψει τα διαφορετικά πρόσωπα της μητέρας της.
Δεν είχε ποτέ χρόνο να μαγειρέψει, να φροντίσει το σπίτι «όπως πρέπει», έραβε το κουμπί της ζακέτας μου ένα λεπτό προτού φύγω για το σχολείο ή σιδέρωνε το πουκάμισό της στο τραπέζι της κουζίνας και το φορούσε αμέσως. Στις πέντε το πρωί, έτριβε τα πλακάκια του δαπέδου, ξεπακετάριζε τα εμπορεύματα και, το καλοκαίρι, ξεχορτάριαζε τα παρτέρια με τις τριανταφυλλιές, προτού ανοίξει το μαγαζί. Δούλευε με τσαγανό και σβελτάδα, και οι αγγαρείες που της έδιναν τη μεγαλύτερη ικανοποίηση, τις οποίες βέβαια αναθεμάτιζε, ήταν οι πιο κουραστικές, όπως η μπουγάδα τραπεζομάντιλων και σεντονιών, το ξύσιμο του πατώματος στην κρεβατοκάμαρα με συρματόβουρτσα. Της ήταν αδύνατον να χαλαρώσει ή να διαβάσει κάτι χωρίς μια δικαιολογία του τύπου «Ε, ας κάτσω κι εγώ σε μια καρέκλα» (ακόμα και τότε, αν τη φώναζε κάποια πελάτισσα, έκρυβε το περιοδικό κάτω από μια στοίβα ρούχα που έπρεπε να τα μαντάρει κι έφυγε τρέχοντας). Οι λογομαχίες ανάμεσα σε κείνην και τον πατέρα μου είχαν ένα και μόνο θέμα, τον όγκο δουλειάς που πρόσφερε ο ένας σε σχέση με τον άλλον. Εκείνη διαμαρτυρόταν, «όλα εγώ τα κάνω δω μέσα».
ΘΕΜΑ Α
Α1. Να παρουσιάσετε συνοπτικά τα χαρακτηριστικά της σύγχρονης μητέρας, όπως αυτά αναδεικνύονται στο κείμενο (60-70 λέξεις)
Μονάδες 20
ΘΕΜΑ Β
Β1. Να επαληθεύσετε ή να διαψεύσετε, με βάση τα Κείμενα 1 και 2, τις παρακάτω περιόδους λόγου, γράφοντας στο τετράδιό σας, δίπλα στο γράμμα που αντιστοιχεί σε κάθε περίοδο, τη λέξη Σωστό ή Λάθος (χωρίς αναφορά σε χωρία του κειμένου):
Κείμενο 1
α. Η μητέρα σήμερα αυτονομείται από τις παραδοσιακές μεθόδους ανατροφής των παιδιών.
β. Οι ρόλοι των γονέων καθορίζονται με σαφήνεια.
γ. Οι εργαζόμενες μητέρες θεωρούνται ανεπαρκείς στον ρόλο τους, αφού εκχωρούν ευθύνες σε τρίτα πρόσωπα.
Κείμενο 2
δ. Η σύνδεση μεταξύ της ψυχικής υγείας και του ρόλου της οικογένειας είναι καθαρά εμπειρική.
ε. Το κράτος πρόνοιας πρέπει να στοχεύει αποκλειστικά στη συναισθηματική στήριξη των γονέων.
Μονάδες 10
Β2. Στη δεύτερη παράγραφο του Κειμένου 2 («Η ψυχική υγεία … αντικοινωνικών τάσεων») υπάρχει μία αντίθεση. Να δηλώσετε τα δύο μέρη της. Τι πετυχαίνει με τη χρήση της η συντάκτρια;
Μονάδες 10
Β3. α. Να γράψετε δύο τίτλους που να αποδίδουν το περιεχόμενο του Κειμένου 2, έναν με κυριολεκτική και έναν με μεταφορική χρήση της γλώσσας (μονάδες 8). β. Τι επιδιώκεται με τη χρήση στατιστικών στοιχείων στο Κείμενο 1); Να εξηγήσετε πού αποσκοπεί αυτή η επιλογή λαμβάνοντας υπόψη και τον λειτουργικό ρόλο της παραγράφου στην οποία βρίσκονται. (μονάδες 7).
Μονάδες 15
ΘΕΜΑ Γ
Γ1. Ποια αντίληψη για το χρέος των γονέων διαμορφώνει το ποιητικό υποκείμενο μέσα από τις προτροπές του; Να απαντήσετε αξιοποιώντας συνολικά τρεις (3) διαφορετικούς κειμενικούς δείκτες. Θεωρείτε ότι η αντίληψη αυτή παραμένει επίκαιρη στη σύγχρονη κοινωνική πραγματικότητα; (150 – 200 λέξεις).
Μονάδες 15
Εναλλακτικά:
Γ1. Πώς σκιαγραφεί η αφηγήτρια την καθημερινότητα και τη στάση ζωής της μητέρας της στο απόσπασμα; Να απαντήσετε αξιοποιώντας συνολικά τρεις (3) διαφορετικούς κειμενικούς δείκτες. Ποια συναισθήματα σας προκαλεί η μορφή της μητέρας και γιατί; (150 – 200 λέξεις).
Μονάδες 15
ΘΕΜΑ Δ
Δ1. Με αφορμή την Ημέρα της Μητέρας καλείσαι να γράψεις ένα άρθρο στο προσωπικό σου ιστολόγιο. Σε αυτό, παρουσιάζεις τις σκέψεις σου σχετικά με τις προκλήσεις που αντιμετωπίζει η μητέρα σήμερα. Παράλληλα, να αναφερθείς στις αξίες που καλλιεργεί η οικογένεια στη νέα γενιά, συμβάλλοντας στη διαμόρφωση υπεύθυνων και ψυχικά ισορροπημένων ατόμων. (350 – 400 λέξεις)
Μονάδες 30
ΘΕΜΑ Α
Α1. Σύμφωνα με το κείμενο, η σύγχρονη μητέρα, αν και ακολουθεί νέες μεθόδους διαπαιδαγώγησης, δεν αποδεσμεύεται πάντα από τα παραδοσιακά πρότυπα. Αναλαμβάνει αποκλειστικά την ευθύνη της καθημερινής φροντίδας των παιδιών και χαρακτηρίζεται από άγχος. Συνήθως είναι προσκολλημένη σε αυτά, ενώ ο συνδυασμός οικογένειας και εργασίας της δημιουργεί ενοχές. Βασικό της μάλιστα καθήκον είναι η καλλιέργεια της εμπιστοσύνης και της ψυχικής ισορροπίας των παιδιών, όμως με σεβασμό στις προσωπικές της ανάγκες. (69 λέξεις)
ΘΕΜΑ Β
Β1.
| Κείμενο 1 | α. Λάθος
β. Σωστό γ. Λάθος |
| Κείμενο 2 |
δ. Λάθος ε. Λάθος |
Β2. Στη δεύτερη παράγραφο του Κειμένου 2 («Η ψυχική υγεία … αντικοινωνικών τάσεων») υπάρχει μία αντίθεση. Η αντίθεση εντοπίζεται ανάμεσα στην μία οικογένεια που «λειτουργεί με σεβασμό, σταθερότητα και διάλογο» και στην οικογένεια που είναι «συγκρουσιακή, βίαιη ή συναισθηματικά αδιάφορη». Με τη χρήση της αντίθεσης, η συντάκτρια φωτίζει πολύπλευρα τα είδη της οικογένειας, καθιστώντας σαφείς τις μεταξύ τους διαφορές. Έτσι, στηρίζει τον αρχικό της ισχυρισμό σχετικά με την πολύπλευρη επίδραση της οικογένειας στην ψυχική υγεία του ανθρώπου και το μήνυμα καθίσταται σαφές.
Β3. α. Τίτλος με κυριολεκτική χρήση της γλώσσας: Οικογένεια και ψυχική υγεία
Τίτλος με μεταφορική χρήση της γλώσσας: Οι αξίες στα χέρια της οικογένειας!
β. Στο Κείμενο 1 γίνεται χρήση στατιστικών στοιχείων («αυτό ισχύει για το 60 έως 85% των ζευγαριών διεθνώς»). Με τη χρήση αυτών των τεκμηρίων, η συντάκτρια επικαλείται τη λογική των αναγνωστών και προσδίδει εγκυρότητα και αξιοπιστία στα γραφόμενα, καθώς παρουσιάζει με αντικειμενικό τρόπο την κατανομή των ρόλων μεταξύ των γονέων σχετικά με τη φροντίδα των παιδιών τους. Το ύφος καθίσταται επίσημο και ο λόγος πειστικός. Η παρουσία των στατιστικών αυτών στοιχείων στον πρόλογο του κειμένου εξυπηρετεί τον λειτουργικό της ρόλο, καθώς εισάγει το θέμα που θα αναλυθεί στη συνέχεια και προσελκύει την προσοχή του αναγνώστη.
ΘΕΜΑ Γ
Γ1. Το ποιητικό υποκείμενο διαμορφώνει μια πολύ ανθρώπινη και ρεαλιστική αντίληψη για το χρέος των γονέων. Αξιοποιεί συνεχείς προτροπές, τις οποίες απευθύνει άμεσα, δημιουργώντας μια αίσθηση διαλόγου και χρησιμοποιώντας την προστακτική έγκλιση, με την οποία καθιστά το περιεχόμενό τους επιτακτικό. Ο γονιός παρουσιάζεται ως άνθρωπος που οφείλει να αγωνίζεται, ώστε να εξασφαλίζει στο παιδί τα απαραίτητα αγαθά. Είναι σημαντικό να καλύπτει τις βιωτικές του ανάγκες, όπως την τροφή, την περίθαλψη («τα παιδιά θέλουν ψωμί, θέλουνε και φάρμακα») αλλά και τη στοργή και την ανεμελιά, που αποδίδονται μέσα από σύμβολα («μια ψωμένια κούκλα»). Η κάλυψη αυτών των αναγκών προϋποθέτει συνεχή αγώνα από την πλευρά των γονέων, που τονίζεται εμφατικά με την επανάληψη του ρήματος «Ζύμωνε», καθώς απαιτεί προσωπική προσπάθεια. Όμως αυτός ο αγώνας έχει ένα βαθύτερο νόημα, την ευημερία του παιδιού, που παρουσιάζεται ως το κέντρο και το νόημα της ανθρώπινης ύπαρξης. Γι’ αυτό και το ποιητικό υποκείμενο τον παρουσιάζει ως μια ευχάριστη συνθήκη («Γέλα»).
Κατά τη γνώμη μου, η αντίληψη αυτή παραμένει επίκαιρη, καθώς οι γονείς εξακολουθούν να αγωνιούν για την κάλυψη τόσο των υλικών όσο και των συναισθηματικών αναγκών των παιδιών τους. Παρά τις κοινωνικές αλλαγές, η αγάπη, η φροντίδα και η προσωπική θυσία εξακολουθούν να αποτελούν βασικά γνωρίσματα της γονεϊκής αποστολής.
(201 λέξεις)
Εναλλακτικά:
Γ1. Η αφηγήτρια παρουσιάζει τη μητέρα της ως μια γυναίκα ακούραστη, δυναμική και απόλυτα αφοσιωμένη στις υποχρεώσεις της. Η εστίαση είναι εσωτερική, καθώς αποδίδει τα γεγονότα από τη σκοπιά ενός ομοδιηγητικού αφηγητή, προσδίδοντας βιωματικό χαρακτήρα στο κείμενο. Η καθημερινότητά της χαρακτηρίζεται από συνεχή εργασία και έλλειψη προσωπικού χρόνου, καθώς προσπαθεί να ανταποκριθεί τόσο στις ανάγκες της οικογένειας όσο και στις απαιτήσεις της εργασίας της. Έτσι, φροντίζει για το σπίτι και τα παιδιά της, αλλά και για το μαγαζί. Το πλήθος των υποχρεώσεών της αποδίδεται παραστατικά με την παρουσία ενός ασύνδετου σχήματος («έτριβε τα πλακάκια του δαπέδου, ξεπακετάριζε τα εμπορεύματα») και την απαρίθμηση των καθημερινών εργασιών. Μάλιστα, η χρήση ρημάτων σε παρατατικό χρόνο τονίζει τη διάρκεια και την επαναληψιμότητα της κοπιαστικής καθημερινότητας. Γι’ αυτό πολλές φορές ερχόταν σε διένεξη με τον σύζυγό της, καθώς εκείνος δεν προσέφερε όσα η ίδια. Η αξιοποίηση του ευθύ λόγου αισθητοποιεί την αγανάκτησή της («όλα εγώ τα κάνω δω μέσα»).
Η μορφή τις μητέρας προκαλεί θαυμασμό αλλά και συγκίνηση, καθώς πρόκειται για μια γυναίκα που θυσιάζει τις προσωπικές τις ανάγκες για να στηρίξει την οικογένειά τις. Θεωρώ ότι η στάση ζωής τις παραμένει επίκαιρη, αφού και σήμερα τις γυναίκες προσπαθούν να ισορροπήσουν ανάμεσα στην εργασία, το σπίτι και τις οικογενειακές υποχρεώσεις, βιώνοντας συχνά εξάντληση και πίεση.
(210 λέξεις)
ΘΕΜΑ Δ
Δ1.
Οικογένεια… το κλειδί της ισορροπίας μας!
Η οικογένεια, ως πρωτογενής φορέας αγωγής αλλά και καταφύγιο όλων μας, αποτελεί διαχρονικά αντικείμενο συζητήσεων. Αν και πολλές φορές ο ρόλος της αμφισβητείται ή μεταβάλλεται, εξακολουθεί να παραμένει ο πιο σημαντικός θεσμός στη ζωή μας. Η Ημέρα της Μητέρας, που όπως κάθε χρόνο γιορτάζουμε, μπορεί να γίνει αφορμή για προβληματισμό και αποτίμηση της αξίας της. Σε μια εποχή έντονων ρυθμών, ραγδαίων εξελίξεων και αυξημένων απαιτήσεων, η μητέρα καλείται να ανταποκριθεί σε πολλές προκλήσεις, ώστε η οικογένεια να συνεχίσει να καλλιεργεί τις αξίες που απαιτούνται για τη διαμόρφωση υπεύθυνων και ψυχικά ισορροπημένων ατόμων.
Αρχικά, η μητέρα σήμερα αντιμετωπίζει σημαντικές προκλήσεις, όπως την προσπάθεια εξισορρόπησης επαγγελματικής και οικογενειακής ζωής. Όπως προκύπτει και από σύγχρονες κοινωνικές μελέτες, πολλές γυναίκες καλούνται να ανταποκριθούν ταυτόχρονα σε πολλαπλούς ρόλους, γεγονός που συχνά δημιουργεί άγχος, κόπωση και αίσθημα ενοχής όταν δεν είναι διαρκώς παρούσες στην καθημερινότητα των παιδιών τους. Παράλληλα, εξακολουθούν να υφίστανται κοινωνικά στερεότυπα που επιβαρύνουν τη μητέρα με το μεγαλύτερο μέρος της ευθύνης για την ανατροφή των παιδιών, παρά τις αλλαγές στους έμφυλους ρόλους. Έτσι, η μητέρα βρίσκεται συχνά ανάμεσα στην ανάγκη επαγγελματικής αυτοπραγμάτωσης και στην απαίτηση για διαρκή παρουσία στο οικογενειακό περιβάλλον. Δεν πρέπει να λησμονείται η ανασφάλεια που προκαλεί η σύγκριση με τα πρότυπα τελειότητας που προβάλλονται από τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και αναδεικνύουν έναν τύπο «υπερμητέρας», ο οποίος δεν ευνοείται από την εποχή μας.
Ωστόσο, πέρα από τις δυσκολίες, η οικογένεια – και όχι μόνο η μητέρα – αποτελεί τον πρώτο και καθοριστικό φορέα διαμόρφωσης της προσωπικότητας του παιδιού. Μέσα στο οικογενειακό περιβάλλον καλλιεργούνται θεμελιώδεις αξίες, όπως ο σεβασμός, η υπευθυνότητα, η ενσυναίσθηση και η αλληλεγγύη. Το παιδί μαθαίνει να εμπιστεύεται, να συνεργάζεται και να αντιλαμβάνεται τη σημασία του «εμείς» έναντι του ατομικισμού. Αυτές οι αξίες δεν αποτελούν μόνο προσωπικά εφόδια, αλλά και προϋποθέσεις για την ομαλή ένταξη του ατόμου στο κοινωνικό σύνολο. Αντίστοιχη είναι και η επίδραση των κοινωνικών δεξιοτήτων και των σχέσεων αλληλεπίδρασης που αναπτύσσονται μέσα στην οικογένεια. Τέλος, μέσα από την εμπιστοσύνη και την ασφάλεια που προσφέρει, καλλιεργείται η αυτοπεποίθηση και η ψυχική ανθεκτικότητα, στοιχεία απαραίτητα για την ανταπόκριση στις ραγδαίες αλλαγές και τις προκλήσεις των σύγχρονων κοινωνιών.
Αντιλαμβανόμαστε, λοιπόν, τη σημασία της μητέρας και της οικογένειας για τη δημιουργία ολοκληρωμένων προσωπικοτήτων και κοινωνιών ευημερίας. Γι’ αυτό άλλωστε, είναι σημαντική η ηθική και θεσμική στήριξή τους στις σύγχρονες κοινωνίες. Η υγιής οικογένεια στηρίζει την πρόοδο, την ισορροπία και την ευτυχία.
(395 λέξεις)
